الشيخ المنتظري
350
درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي )
به هرحال اين طور نيست كه عالم پس از مرگ براى همه بد و نگران كننده باشد ، ولى حضرت امير ( عليه السلام ) به عنوان موعظه و جلب توجّه بيشتر مردم به آخرت و عوالم پس از مرگ ، اين حالات را كه حالات افراد جهنّمى است بيان مىفرمايند . فرموده اند : پس از مرگ آب جوشان و سوختن به آتش جهنّم و شعله كشيدن آتش و صداى مهيب دوزخ است كه براى آنها عذابى دردناك است ، و حالا مىفرمايند : « لا فترة مريحة » اين طور نيست كه يك فترت و استراحتى در اين وسط باشد تا آنها از آن عذاب استراحت كنند . « مريحة » از « اراح » به معناى استراحت است . « و لا دعة مزيحة » و نه آرامشى كه زايل كننده آن عذابها باشد . « دعة » به معناى سكون و آرامش است ، « مزيحة » به معناى زايل كننده است ; يعنى كسانى كه به اين عذاب مبتلا هستند لحظه اى از آن در امان نيستند ، يك لحظه هم آن عذاب را از انسان برنمى دارند تا او استراحت كند . « و لا قوّة حاجزة » اينها آن چنان قوّتى هم ندارند كه از آن عذاب مانع شوند . « حاجزة » به معناى « مانعة » است ; مقصود اين است كه اين افراد نمىتوانند مانع عذاب خدا شوند . « و لا موتة ناجزة » و يك مرگ منجّزى هم نيست تا آنها با مردن از اين عذابها نجات پيدا كنند . « ناجزة » از مادّه « نَجْز » به معناى منجّز و قاطع است ، يعنى اين طور نيست كه يك مرگ حتمى وجود داشته باشد و اين مرگ موجب آزادى آنها از عذاب شود . « و لا سنة مسلية » و نه چُرت آرامش دهنده اى وجود دارد . « سِنة » به معناى چُرت است ; ( لا تأخذه سنة و لا نوم ) ( 1 ) كه راجع به خدا آمده است به معناى چُرت و خواب است ; يعنى خدا را چُرت و خواب نمىگيرد . « مسلية » به معناى
--> 1 - سوره بقره ، آيه 255